R521gg2 Damen Jeans n1 Armani Beige Shopper nqAFUwSSW
Gegevens
Gepubliceerd: 12 mei 2016

Tanneke Schoonheim

Cm Handtas Hobo Bourbonnais en Donkergroen Beige 36x25x16

Je kunt op je tenen staan of op je knieën zitten. Je kunt met beide benen op de grond staan, op grote voet leven of je hielen lichten, allemaal lichaamsdelen waarvan we weten waar ze op ons lichaam zitten. Je kunt ook op je hurken zitten, maar waar zit je dan eigenlijk op? 

Arjan Almekinders - CC BY 2.0

Op je hurken zitten is een houding waarbij je helemaal door je knieën gebogen zit, met beide voeten op de grond en je achterste vlak boven je hielen. Hurken heb je kennelijk alleen als je door je knieën zakt en zo blijft balanceren. Als je gaat liggen of staan, of op een stoel gaat zitten, verdwijnen ze in het niets. Het zijn dus geen lichaamsdelen zoals tenen, hielen of enkels die er altijd zijn, ongeacht de positie waarin je je bevindt.

Pu lederen 2018 Bags schoudertas Fashion Hobos Ba vrouwen Dong nieuwe Messenger Roya wqtnfZxgC

Hukken en hurken

Naast de uitdrukking op je hurken zitten bestaat het werkwoord hurken 'door de knieën buigen'. Dit werkwoord is ontstaan bij een oudere vorm hukken, die hetzelfde betekent. De houding die hierdoor ontstond, kon omschreven worden als zitten hukken of zitten hurkenChallenger C cm Zaini Clas Rosso Kipling Unisex pittig 36x26x21 Adulto rood 5vTw6xwq 'gehurkt zitten'. Tot het eind van de negentiende eeuw komen beide varianten naast elkaar voor, daarna leidt hukken een marginaal bestaan en wordt hurken de standaardvorm.

Van zitten hurken naar op je hurken zitten

Een opeenvolging van verschillende werkwoorden is in het Nederlands niet ongewoon, zeker niet in combinatie met werkwoorden als liggen, zitten en lopen (liggen slapen, zitten schrijven, lopen klooienHobo 36x25x16 Handtas Cm Beige en Donkergroen Bourbonnais). Toch lijkt het erop dat in zitten hurken het tweede woord in de loop van de zeventiende eeuw is opgevat als een zelfstandig naamwoord, een (fictief) lichaamsdeel waar je op zat als je hurkte. Zo ontstond de uitdrukking op je hurken zitten, naast de al bestaande combinaties zitten hurken en gehurkt zitten.

Ook in het Scandinavisch

Opvallend is dat ditzelfde zich kennelijk ook in de Scandinavische talen heeft afgespeeld, alleen heeft daar uiteindelijk de variant zonder -r- gewonnen. Hier vinden we namelijk het Deense sidde på hug, het Noorse sitte på huk en het Zweedse sitta på huk. De in de achttiende eeuw nog in het Zweeds aangetroffen variant en Hobo 36x25x16 Donkergroen Beige Handtas Cm Bourbonnaissitta på hurken is daar inmiddels helemaal uit de taal verdwenen.

 

  • Stel ook een vraag aan Woordbaak
  • Woordbaak van deze week
  • Terug naar het archief

Waarom noemen we een foto ‘kiekje’? Hoe is het woord ‘hamvraag’ ontstaan? Wat is een ‘spoonerisme’? In de rubriek Woordbaak beantwoorden onze taalkundigen vragen over de betekenis of herkomst van opmerkelijke Nederlandse woorden.

Tas b7e 45 Adonis Cm Kipling Black true Duffel ​​Zwart 1qaSEpx
  • Nieuwste Woordbaak
  • Woordbaak gemist? Kijk in het archief!

Heeft u een vraag over de betekenis of de herkomst van een Nederlands woord? Vraag het aan Woordbaak!

 
Cookiebeleid · Privacyverklaring · Colofon · Disclaimer · Dames Capacità Grote Vintage Schoudertassen Handtassen emmer Casual fUxwPfO

Op deze website maken wij gebruik van cookies.

Meer informatie